Chủ đầu tư tự nghiệm thu PCCC cần chuẩn bị nội dung gì?

Trong quá trình triển khai công trình, tự nghiệm thu PCCC là nội dung quan trọng để chủ đầu tư kiểm tra thực tế việc thi công, lắp đặt và khả năng hoạt động của các hệ thống phòng cháy, chữa cháy trước khi đưa công trình vào sử dụng theo quy định áp dụng.

Sau những thay đổi trong quy định về công tác nghiệm thu và kiểm tra nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy, trách nhiệm của chủ đầu tư trong việc tổ chức kiểm tra, hoàn thiện hồ sơ và bảo đảm an toàn PCCC càng cần được quan tâm.

Nghị định 105/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; Nghị định 347/2026/NĐ-CP tiếp tục sửa đổi, bổ sung một số nội dung liên quan đến lĩnh vực này và có hiệu lực từ ngày 15/09/2026.

1. Trước khi tự nghiệm thu PCCC cần kiểm tra những gì?

Trước khi tổ chức nghiệm thu, chủ đầu tư cần rà soát giữa hồ sơ thiết kế, hồ sơ đã được thẩm định và thực tế thi công tại công trình.

Một số nội dung cần kiểm tra gồm:

• Hạng mục PCCC đã được thi công đầy đủ hay chưa.
• Vị trí lắp đặt thiết bị có đúng thiết kế hay không.
• Chủng loại, thông số kỹ thuật của thiết bị.
• Đường ống, dây dẫn, tủ điều khiển và nguồn điện.
• Hệ thống báo cháy, chữa cháy và các hệ thống liên quan.
• Các thay đổi trong quá trình thi công đã được cập nhật vào hồ sơ hay chưa.

Việc kiểm tra sớm giúp phát hiện sai khác giữa hồ sơ và thực tế trước khi tiến hành nghiệm thu tổng thể.

2. Kiểm tra hệ thống báo cháy

Hệ thống báo cháy cần được kiểm tra và chạy thử để đánh giá khả năng hoạt động thực tế.

Các nội dung thường gồm:

• Trung tâm báo cháy.
• Đầu báo cháy.
• Nút nhấn báo cháy.
• Chuông, còi, đèn báo cháy.
• Nguồn điện chính và nguồn dự phòng.
• Tín hiệu truyền nhận giữa các thiết bị.
• Khả năng phát hiện và cảnh báo khi có sự cố.

Không nên chỉ kiểm tra việc thiết bị đã được lắp đặt mà cần kiểm tra khả năng vận hành của toàn bộ hệ thống.

3. Kiểm tra hệ thống chữa cháy

Đối với hệ thống chữa cháy, cần kiểm tra cả thiết bị và khả năng vận hành.

Có thể bao gồm:

• Máy bơm chữa cháy.
• Bơm điện, bơm diesel và bơm bù áp nếu có.
• Tủ điều khiển máy bơm.
• Bồn, bể chứa nước chữa cháy.
• Đường ống và van.
• Họng nước chữa cháy.
• Sprinkler.
• Hệ thống chữa cháy tự động.
• Các thiết bị chữa cháy chuyên dụng khác theo thiết kế.

Việc chạy thử giúp xác định hệ thống có hoạt động đồng bộ và đáp ứng yêu cầu kỹ thuật hay không.

4. Kiểm tra hệ thống hút khói, tăng áp và thoát nạn

Ngoài hệ thống báo cháy và chữa cháy, chủ đầu tư cần kiểm tra các giải pháp phục vụ thoát nạn và chống khói theo thiết kế của công trình.

Nội dung có thể gồm:

• Hệ thống hút khói.
• Hệ thống tăng áp cầu thang.
• Tăng áp sảnh, hành lang nếu có.
• Quạt hút khói.
• Cửa chống cháy.
• Đèn chỉ dẫn thoát nạn.
• Đèn chiếu sáng sự cố.
• Lối thoát nạn và các cửa thoát hiểm.

Đây là những hạng mục có vai trò trực tiếp trong việc bảo đảm an toàn cho người sử dụng khi xảy ra cháy.

5. Kiểm tra sự liên động giữa các hệ thống

Một công trình PCCC không chỉ gồm các thiết bị hoạt động độc lập. Nhiều hệ thống phải phối hợp với nhau khi xảy ra cháy.

Ví dụ:

Đầu báo cháy → Trung tâm báo cháy → Cảnh báo → Điều khiển thiết bị liên động → Quạt hút khói/tăng áp → Hệ thống chữa cháy

Do đó, khi tự nghiệm thu PCCC, cần kiểm tra cả tín hiệu và khả năng liên động giữa các hệ thống theo thiết kế.

6. Hồ sơ tự nghiệm thu PCCC cần chuẩn bị

Hồ sơ cần được lập và lưu trữ phù hợp với quy định áp dụng đối với từng công trình.

Tùy tính chất, quy mô và hạng mục, hồ sơ có thể bao gồm:

• Hồ sơ thiết kế PCCC.
• Hồ sơ thẩm định thiết kế.
• Hồ sơ thiết kế điều chỉnh nếu có.
• Hồ sơ hoàn công.
• Hồ sơ xuất xưởng, chứng nhận chất lượng của thiết bị theo yêu cầu.
• Biên bản nghiệm thu từng phần.
• Kết quả kiểm tra, chạy thử hệ thống.
• Biên bản nghiệm thu hoàn thành.
• Các tài liệu liên quan đến quá trình thi công, lắp đặt và vận hành.

Điểm quan trọng là hồ sơ phải phù hợp với thực tế công trình, tránh tình trạng thiết bị thực tế khác với hồ sơ nhưng không được cập nhật.

7. Quy trình tự nghiệm thu PCCC nên thực hiện như thế nào?

Chủ đầu tư có thể tổ chức theo trình tự cơ bản:

Bước 1: Rà soát hồ sơ thiết kế và các tài liệu liên quan.

Bước 2: Kiểm tra thực tế toàn bộ hạng mục PCCC.

Bước 3: Kiểm tra chất lượng, chủng loại và vị trí thiết bị.

Bước 4: Chạy thử hệ thống báo cháy.

Bước 5: Chạy thử hệ thống chữa cháy.

Bước 6: Kiểm tra hệ thống hút khói, tăng áp và thoát nạn.

Bước 7: Kiểm tra các chức năng liên động.

Bước 8: Lập danh sách tồn tại và tổ chức khắc phục.

Bước 9: Kiểm tra, chạy thử lại sau khi khắc phục.

Bước 10: Hoàn thiện biên bản và hồ sơ nghiệm thu, lưu trữ theo quy định.

8. Những lỗi thường gặp khi tự nghiệm thu PCCC

Trong thực tế, một số vấn đề thường phát sinh như:

• Thiết bị đã lắp đặt nhưng chưa chạy thử.
• Hệ thống báo cháy hoạt động không ổn định.
• Máy bơm chữa cháy chưa được kiểm tra đầy đủ.
• Thiếu nguồn điện dự phòng.
• Thiết bị thực tế không đúng chủng loại trong hồ sơ.
• Hồ sơ hoàn công chưa cập nhật.
• Hệ thống liên động chưa được kiểm tra.
• Lối thoát nạn bị thay đổi hoặc bị che chắn.
• Hồ sơ nghiệm thu thiếu biên bản hoặc tài liệu liên quan.

Nếu phát hiện các tồn tại này sau khi công trình đã đưa vào hoạt động, việc khắc phục có thể phát sinh thêm thời gian và chi phí.

9. Tự nghiệm thu PCCC không có nghĩa là chủ đầu tư tự làm tất cả

Chủ đầu tư là bên chịu trách nhiệm tổ chức và quản lý công tác PCCC của công trình. Tuy nhiên, đối với các hệ thống kỹ thuật phức tạp, việc phối hợp với đơn vị có chuyên môn có thể giúp quá trình kiểm tra và chạy thử được thực hiện bài bản hơn.

Đặc biệt với các công trình có hệ thống:

• Báo cháy tự động.
• Sprinkler.
• Chữa cháy khí.
• Hút khói.
• Tăng áp.
• Liên động điều khiển.
• Nhà bơm chữa cháy.

việc kiểm tra cần được thực hiện đồng bộ, có phương án chạy thử và ghi nhận kết quả rõ ràng.

10. Sau khi nghiệm thu cần duy trì hệ thống PCCC

Nghiệm thu chỉ là một bước trong quá trình bảo đảm an toàn PCCC.

Sau khi công trình đưa vào hoạt động, chủ đầu tư và đơn vị quản lý cần thường xuyên:

• Kiểm tra hệ thống báo cháy.
• Kiểm tra máy bơm và hệ thống chữa cháy.
• Bảo dưỡng thiết bị định kỳ.
• Kiểm tra nguồn điện và nguồn dự phòng.
• Kiểm tra lối thoát nạn.
• Duy trì đèn sự cố và đèn chỉ dẫn.
• Cập nhật hồ sơ khi có thay đổi.
• Tổ chức xử lý ngay các tồn tại phát sinh.

Đây cũng là cơ sở quan trọng để công trình chủ động trước các hoạt động kiểm tra, hậu kiểm về PCCC trong quá trình sử dụng.

11. ANO hỗ trợ tự nghiệm thu PCCC tại công trình

Với kinh nghiệm trong lĩnh vực cơ điện và phòng cháy chữa cháy, ANO cung cấp các dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp kiểm tra, chạy thử, hoàn thiện và duy trì hệ thống PCCC.

Các hạng mục hỗ trợ gồm:

• Kiểm tra hệ thống báo cháy.
• Kiểm tra hệ thống chữa cháy.
• Kiểm tra máy bơm PCCC.
• Kiểm tra hệ thống hút khói, tăng áp.
• Kiểm tra liên động hệ thống.
• Rà soát hồ sơ PCCC.
• Khắc phục các tồn tại kỹ thuật.
• Bảo trì, bảo dưỡng hệ thống PCCC.

Mục tiêu là giúp chủ đầu tư chủ động kiểm soát an toàn PCCC, hạn chế sai sót giữa hồ sơ và thực tế và duy trì hệ thống hoạt động ổn định trong quá trình sử dụng.

Kết luận

Tự nghiệm thu PCCC là công việc cần được chủ đầu tư tổ chức một cách nghiêm túc, có kiểm tra thực tế, chạy thử hệ thống, lập hồ sơ và lưu trữ đầy đủ.

Trong bối cảnh quy định về công tác PCCC tiếp tục được điều chỉnh, chủ đầu tư không nên chỉ quan tâm đến việc hoàn thành thủ tục mà cần chuyển sang tư duy chủ động kiểm soát an toàn PCCC trong suốt vòng đời công trình.

Thông tin liên hệ ANO:

CÔNG TY TNHH CƠ ĐIỆN VÀ PCCC ANO
Hotline: 0941 458 666 – 0583 876 876
Website: anogroup.vn _ ano.net.vn
Email: anogroup.vn@gmail.com

ANO – An toàn để thịnh vượng.